Η ιστιοπλοΐα έχει τη δική της γλώσσα. Όταν ο κυβερνήτης ζητά πρυμναίο κάβο, μούδα ή προετοιμασία για τακ, το πλήρωμα πρέπει να καταλαβαίνει τόσο τον όρο όσο και την ενέργεια. Ακολουθούν 50 βασικοί όροι σε φυσικά ελληνικά, μαζί με τις αγγλικές ονομασίες που θα ακούσετε συχνά σε διεθνείς μαρίνες.

Η ορολογία διαφέρει ανάμεσα σε σχολές, λιμάνια και ναυτικές παραδόσεις. Πριν αποπλεύσετε, συμφωνήστε ένα μικρό σύνολο εντολών που καταλαβαίνουν όλοι. Για την ασφάλεια και την επικοινωνία στον ασύρματο ακολουθείτε πάντοτε τις καθιερωμένες διαδικασίες.

1. Προς την πρύμνη

Προς την πρύμνη (aft) σημαίνει προς το πίσω μέρος του σκάφους. Η φράση aft cabin, επομένως, δηλώνει την πρυμναία καμπίνα. Οι κατευθύνσεις που ορίζονται σε σχέση με το σκάφος είναι ακριβέστερες από το «αριστερά» και «δεξιά», επειδή τα μέλη του πληρώματος μπορεί να κοιτούν προς διαφορετικές πλευρές.

2. Άγκυρα

Η άγκυρα κρατά το σκάφος στον βυθό μέσω της καδένας και, σε ορισμένα συστήματα, σχοινιού αγκύρωσης. Για ασφαλή αγκυροβολία χρειάζονται κατάλληλος βυθός, επαρκές έκταμα καδένας, δοκιμή του κρατήματος και ελεύθερη ακτίνα περιστροφής.

Παρακολουθείτε τη θέση με σημεία αναφοράς στην ακτή και τα όργανα. Ο συναγερμός αγκύρωσης βοηθά, αλλά δεν υποκαθιστά την αξιολόγηση της πρόγνωσης, του βυθού και της απόστασης από άλλα σκάφη.

3. Φαινόμενος άνεμος

Φαινόμενος άνεμος (apparent wind) είναι η ροή αέρα που αισθάνεται ένα κινούμενο σκάφος. Προκύπτει από τον συνδυασμό του αληθούς ανέμου με τη ροή που δημιουργεί η ταχύτητα του σκάφους. Τα πανιά λειτουργούν σε σχέση με τον φαινόμενο άνεμο, γι’ αυτό χρειάζονται νέο τριμάρισμα όταν αλλάζει η ταχύτητα ή η πορεία.

4. Ναύλωση χωρίς κυβερνήτη

Ναύλωση χωρίς κυβερνήτη (bareboat charter) είναι η ενοικίαση σκάφους χωρίς επαγγελματία σκίπερ. Ο επισκέπτης αναλαμβάνει την ευθύνη για την πλοήγηση, την ασφάλεια, το πλήρωμα και τον χειρισμό.

Τα πιστοποιητικά και η εμπειρία πρέπει να καλύπτουν τις απαιτήσεις της χώρας, του παρόχου και του ασφαλιστή. Πριν από μη επιστρέψιμη πληρωμή, στείλτε τα έγγραφα και ζητήστε γραπτή αποδοχή για το συγκεκριμένο σκάφος και την περιοχή πλεύσης.

5. Πλαγιοδρομία

Στην πλαγιοδρομία (beam reach) ο άνεμος έρχεται περίπου κάθετα στον διαμήκη άξονα του σκάφους. Για πολλά ιστιοπλοϊκά είναι γρήγορη και ευχάριστη πλεύση. Τα πανιά είναι πιο λασκαρισμένα από ό,τι στην κλειστή όρτσα, ενώ το τελικό τριμάρισμα εξαρτάται από το κύμα και τον φαινόμενο άνεμο.

6. Berth: κλίνη ή θέση ελλιμενισμού

Η αγγλική λέξη berth μπορεί να σημαίνει θέση ύπνου ή θέση για το σκάφος. Το six berths δηλώνει έξι κλίνες, ενώ το book a berth σημαίνει ότι κλείνετε θέση ελλιμενισμού. Ελέγξτε αν η διαφημιζόμενη κλίνη είναι μόνιμη ή προκύπτει μετατρέποντας έναν καναπέ στο σαλόνι.

7. Bimini

Το bimini είναι υφασμάτινο σκίαστρο σε σκελετό πάνω από το κόκπιτ ή τη θέση διακυβέρνησης. Προσφέρει σκιά, αλλά συνήθως δεν έχει σχεδιαστεί για ισχυρό άνεμο. Δεν πρέπει να εμποδίζει τη μάτσα, τους κάβους ή την ορατότητα και διπλώνεται σύμφωνα με τις οδηγίες του παρόχου.

8. Μάτσα

Η μάτσα (boom) είναι το οριζόντιο δοκάρι κατά μήκος της ποδιάς της μαΐστρας. Σε ανεξέλεγκτη υποστροφή μπορεί να περάσει από τη μία πλευρά στην άλλη με μεγάλη ταχύτητα και να προκαλέσει σοβαρό τραυματισμό. Κανείς δεν πρέπει να βρίσκεται στην πορεία της ή κοντά σε τεντωμένη σκότα της μαΐστρας.

9. Πλώρη

Η πλώρη (bow) είναι το μπροστινό μέρος του σκάφους. Εκεί βρίσκονται συνήθως το ράουλο της άγκυρας, τα κοτσανέλα και το φρεάτιο της καδένας. Όταν κοιτάτε προς την πλώρη, η δεξιά πλευρά βρίσκεται δεξιά και η αριστερή αριστερά.

10. Καντηλίτσα

Η καντηλίτσα (bowline) είναι κόμπος που σχηματίζει σταθερή θηλιά και δεν σφίγγει γύρω από το αντικείμενο όταν φορτίζεται. Είναι χρήσιμη στην άκρη ενός κάβου πρόσδεσης. Εξασκηθείτε και ελέγξτε τον κόμπο πριν τον χρησιμοποιήσετε· η σωστή μορφή έχει μεγαλύτερη σημασία από την ταχύτητα δεσίματος.

11. Λασκάδα

Στη λασκάδα (broad reach) ο άνεμος έρχεται από το πρυμναίο τεταρτημόριο. Τα πανιά είναι αρκετά λασκαρισμένα και η κλίση συνήθως μικρότερη. Το κύμα, μια απόκλιση από την πορεία ή μια ριπή μπορεί να προκαλέσουν ανεξέλεγκτη υποστροφή, γι’ αυτό παρακολουθείτε συνεχώς τη μάτσα.

12. Ανατροπή

Ανατροπή (capsize) σημαίνει ότι το σκάφος έχει γείρει τόσο ώστε το κατάρτι να βρεθεί στο νερό ή η γάστρα να αναποδογυρίσει. Ένα μικρό βοηθητικό μπορεί ίσως να επανέλθει από το πλήρωμα, ενώ ένα μεγάλο γιοτ απαιτεί εντελώς διαφορετική διαδικασία διάσωσης. Η συνηθισμένη κλίση ενός μονόγαστρου δεν είναι ανατροπή.

13. Καταμαράν

Το καταμαράν έχει δύο παράλληλες γάστρες. Προσφέρει άφθονο χώρο, μικρή κλίση και συχνά μέτριο βύθισμα, αλλά είναι πολύ πλατύτερο από ένα μονόγαστρο και παρασύρεται εντονότερα από τον πλευρικό άνεμο. Περισσότερες διαφορές θα βρείτε στη σύγκριση καταμαράν και μονόγαστρου ιστιοπλοϊκού.

14. Κοτσανέλο ή δέστρα

Το κοτσανέλο ή η δέστρα (cleat ή bollard, ανάλογα με την κατασκευή και τη θέση) είναι σταθερό σημείο επάνω στο σκάφος ή στην προβλήτα όπου δένεται ένας κάβος. Τακτοποιήστε σωστά το σχοινί και κρατήστε χέρια, πόδια και ρούχα έξω από την πορεία του. Μην το τυλίγετε ποτέ γύρω από το χέρι.

15. Κλειστή όρτσα

Στην κλειστή όρτσα (close-hauled) το σκάφος κρατά τη μικρότερη εφικτή γωνία προς τη διεύθυνση από την οποία πνέει ο άνεμος, με τα πανιά να εξακολουθούν να παράγουν ώση. Ένα ιστιοπλοϊκό δεν μπορεί να πλεύσει κατευθείαν κόντρα στον άνεμο, γι’ αυτό προχωρά προς τον στόχο αλλάζοντας πλευρές.

16. Βύθισμα

Βύθισμα (draft) είναι η κατακόρυφη απόσταση από την ίσαλο έως το χαμηλότερο σημείο του σκάφους. Ένα ιστιοπλοϊκό με βύθισμα δύο μέτρων χρειάζεται περιθώριο ασφαλείας πάνω από τα δύο μέτρα λόγω κύματος, πιθανής απόκλισης του χάρτη και σφάλματος του οργάνου. Μάθετε επίσης από ποιο σημείο είναι βαθμονομημένο το βυθόμετρο.

17. Μπαλόνι προστασίας

Το μπαλόνι προστασίας ή fender προστατεύει τη γάστρα από την προβλήτα ή ένα γειτονικό σκάφος. Τοποθετήστε το πριν από τον ελιγμό, στο αναμενόμενο ύψος επαφής. Δεν μπορεί να αντισταθμίσει υπερβολική ταχύτητα και δεν υποκαθιστά μια ελεγχόμενη προσέγγιση.

18. Περιέλιξη πανιού

Περιέλιξη ή τύλιγμα του πανιού (furling) είναι η αποθήκευσή του γύρω από τον πρότονο, το κατάρτι ή τη μάτσα. Η τάση πρέπει να παραμένει ελεγχόμενη. Αν η αντίσταση αυξηθεί απότομα, σταματήστε και βρείτε την αιτία· περισσότερη δύναμη στο βίντσι μπορεί να προκαλέσει ζημιά στο πανί ή στον μηχανισμό.

19. Κουζίνα σκάφους

Η κουζίνα του σκάφους (galley) είναι ο χώρος προετοιμασίας φαγητού. Κατά την πλεύση ασφαλίστε σκεύη, μαχαίρια και μπουκάλια και αφήστε ελεύθερο σημείο στήριξης. Μάθετε πώς κλείνει το αέριο και πώς λειτουργεί ο αερισμός. Για στάσεις στη στεριά, χρήσιμες είναι και οι προτάσεις παραθαλάσσιων εστιατορίων για ιστιοπλόους.

20. Μαντάρι

Το μαντάρι (halyard) ανεβάζει και κατεβάζει ένα πανί. Το μαντάρι της μαΐστρας οδηγεί στην κορυφή της, ενώ το μαντάρι του πλωριού πανιού οδηγεί στο πανί μπροστά από το κατάρτι. Πριν από την ανύψωση, ελέγξτε ότι δεν έχει τυλιχτεί σε σταυρό, ξάρτι ή άλλο σχοινί.

21. Τουαλέτα σκάφους

Η τουαλέτα του σκάφους ή WC (head) μπορεί να διαθέτει χειροκίνητη ή ηλεκτρική αντλία. Κατά την παραλαβή, όλοι πρέπει να μάθουν τη διαδικασία έκπλυσης, τη θέση των βανών και τη χρήση της δεξαμενής λυμάτων. Μην ρίχνετε στη λεκάνη τίποτε που δεν μπορεί να διαχειριστεί το σύστημα.

22. Κλίση

Κλίση (heel) είναι η γωνία που παίρνει το ιστιοπλοϊκό από την πίεση του ανέμου στα πανιά. Η μέτρια κλίση είναι φυσιολογική σε ένα μονόγαστρο, αλλά η υπερβολική αυξάνει την πλαγιολίσθηση και το φορτίο στο πηδάλιο. Μειώστε την επιφάνεια των πανιών πριν γίνει επισφαλής η κίνηση στο κατάστρωμα.

23. Θέση διακυβέρνησης

Η θέση διακυβέρνησης (helm) περιλαμβάνει το τιμόνι ή τη λαγουδέρα, τα χειριστήρια της μηχανής και τα όργανα. Ο πηδαλιούχος είναι υπεύθυνος για την πορεία. Στην αλλαγή βάρδιας και οι δύο πρέπει να επιβεβαιώνουν καθαρά ποιος χειρίζεται· μια σιωπηρή υπόθεση δεν αποτελεί παράδοση του πηδαλίου.

24. Γάστρα

Η γάστρα (hull) είναι η βασική υδατοστεγής κατασκευή του σκάφους. Ένα μονόγαστρο έχει μία και ένα καταμαράν δύο γάστρες. Κατά την παραλαβή καταγράψτε τις υπάρχουσες ζημιές, ελέγξτε τη σεντίνα και αναφέρετε αμέσως οποιαδήποτε ανεξήγητη εισροή νερού.

25. Φλόκος και τζένοα

Ο φλόκος (jib) είναι πλωριό πανί, συνήθως μικρότερο, που δεν επικαλύπτει το κατάρτι. Η τζένοα είναι μεγαλύτερη και το επικαλύπτει. Και τα δύο ελέγχονται με ζεύγος από σκότες· η ενεργή σκότα αλλάζει όταν το σκάφος περνά στην άλλη πλευρά.

26. Υποστροφή ή πότζα

Στην υποστροφή ή πότζα (gybe ή jibe) η πρύμνη περνά από τη διεύθυνση του ανέμου και η μάτσα μετακινείται στην άλλη πλευρά. Πριν από τον ελιγμό μαζέψτε τη σκότα της μαΐστρας, προειδοποιήστε το πλήρωμα και αδειάστε την επικίνδυνη ζώνη. Η κίνηση πρέπει να είναι ελεγχόμενη, όχι αποτέλεσμα τυχαίας εκτροπής.

27. Καρίνα

Η καρίνα (keel) περιορίζει την πλαγιολίσθηση και, σε ένα μονόγαστρο κρουαζιέρας, περιέχει συχνά έρμα. Μια βαθύτερη καρίνα βελτιώνει γενικά την όρτσα, αλλά περιορίζει την πρόσβαση σε ρηχούς όρμους. Πολλά καταμαράν κρουαζιέρας έχουν ρηχά σταθερά πτερύγια χωρίς βαρύ έρμα.

28. Κόμβος

Ο κόμβος (knot) είναι μονάδα ταχύτητας ίση με ένα ναυτικό μίλι την ώρα, δηλαδή 1,852 km/h. Λέμε «έξι κόμβοι» και όχι «έξι κόμβοι την ώρα». Οι έξι κόμβοι αντιστοιχούν περίπου σε 11,1 km/h.

29. Υπήνεμη πλευρά

Η υπήνεμη πλευρά (leeward ή lee) βρίσκεται προς την κατεύθυνση όπου σπρώχνει ο άνεμος. Μια υπήνεμη ακτή είναι επικίνδυνη επειδή το σκάφος παρασύρεται προς αυτή. Αξιολογείτε πάντοτε πού θα κινηθείτε αν σβήσει η μηχανή ή ξεσέρνει η άγκυρα.

30. Μαΐστρα

Η μαΐστρα ή μεγίστη (mainsail) βρίσκεται πίσω από το κατάρτι. Το σχήμα της ρυθμίζεται με το μαντάρι, τη σκότα, το vang, τον σιδηρόδρομο και άλλα χειριστήρια. Όταν δυναμώνει ο άνεμος, η επιφάνεια μειώνεται με μούδα ή μερική περιέλιξη, ανάλογα με το σύστημα.

31. Κατάρτι

Το κατάρτι (mast) φέρει τα πανιά και τα σταθερά ξάρτια. Κατά την παραλαβή ελέγξτε τις προσβάσιμες συνδέσεις, τις ασφάλειες, τα ξάρτια και τη βάση. Ανεβείτε στο κατάρτι μόνο με κατάλληλο εξοπλισμό, ανεξάρτητη ασφάλιση και άτομα που γνωρίζουν τη διαδικασία.

32. Κλήση κινδύνου Mayday

Το Mayday είναι η διεθνής κλήση για σοβαρό και άμεσο κίνδυνο. Το φωνητικό μήνυμα στο κανάλι VHF 16 αναφέρει το όνομα του σκάφους, τη θέση, τη φύση του κινδύνου, τη βοήθεια που απαιτείται και τον αριθμό των ατόμων. Εξασκηθείτε στη διαδικασία και μη χρησιμοποιείτε Mayday για απλή βλάβη χωρίς άμεσο κίνδυνο για ανθρώπους ή σκάφος.

33. Μονόγαστρο ιστιοπλοϊκό

Το μονόγαστρο ιστιοπλοϊκό (monohull) έχει μία γάστρα και συνήθως καρίνα με έρμα. Χρειάζεται στενότερη θέση από ένα καταμαράν και μεταφέρει πιο άμεσα την αίσθηση του πηδαλίου, αλλά παίρνει κλίση με τα πανιά και διαθέτει συνήθως λιγότερο κοινόχρηστο χώρο.

34. Πρόσδεση ή ρεμέντζο

Ο αγγλικός όρος mooring μπορεί να σημαίνει την πράξη της πρόσδεσης, έναν κάβο ή μόνιμο σύστημα με σημαδούρα. Στη Μεσόγειο, τα σκάφη δένουν συχνά με την πρύμνη προς την προβλήτα, ενώ την πλώρη συγκρατεί ρεμέντζο από τον βυθό ή η δική τους άγκυρα. Μην τυλίγετε ποτέ τεντωμένο κάβο γύρω από χέρι ή πόδι.

35. Ναυτικό μίλι

Το ναυτικό μίλι ισούται με 1.852 μέτρα. Ένα λεπτό γεωγραφικού πλάτους στον χάρτη αντιστοιχεί περίπου σε ένα ναυτικό μίλι. Αν διαιρέσετε την απόσταση σε μίλια με την ταχύτητα σε κόμβους, θα βρείτε τον χρόνο σε ώρες. Διαβάστε και την επεξήγηση του μήκους ενός ναυτικού μιλίου.

36. Αριστερή πλευρά

Η αριστερή πλευρά (port) είναι η αριστερή πλευρά όταν κοιτάτε προς την πλώρη. Ο αντίστοιχος πλευρικός φανός ναυσιπλοΐας είναι κόκκινος. Η ονομασία δεν αλλάζει όταν κάποιος στρέφεται προς την πρύμνη.

37. Μουδάρισμα

Μουδάρισμα ή λήψη μούδας (reefing) είναι η μείωση της επιφάνειας του πανιού όταν ενισχύεται ο άνεμος. Η κλασική μαΐστρα χαμηλώνει έως τα προβλεπόμενα σημεία, ενώ μια μαΐστρα περιέλιξης τυλίγεται εν μέρει. Κάντε το νωρίς, όσο το πλήρωμα μπορεί ακόμη να εργαστεί ήρεμα και με ασφάλεια.

38. Πηδάλιο

Το πηδάλιο (rudder) είναι βυθισμένη επιφάνεια που αλλάζει την κατεύθυνση όταν το νερό ρέει επάνω της. Χωρίς κίνηση μέσα στο νερό είναι σχεδόν αναποτελεσματικό. Το τιμόνι ή η λαγουδέρα κινεί ένα ή περισσότερα πτερύγια πηδαλίου.

39. Πλεύση πρύμα

Στην πλεύση πρύμα (running) ο άνεμος έρχεται περίπου από την πρύμνη. Τα πανιά είναι πολύ λασκαρισμένα, ο φαινόμενος άνεμος ασθενεί και ένα μονόγαστρο μπορεί να διατοιχίζεται. Βασικός κίνδυνος είναι η ανεξέλεγκτη μετακίνηση της μάτσας.

40. Σαλόνι

Το σαλόνι (saloon) είναι ο κοινόχρηστος χώρος κάτω από το κατάστρωμα ή στην υπερκατασκευή ενός καταμαράν. Ένας καναπές μπορεί να διαφημίζεται ως επιπλέον κλίνη, αλλά συνήθως προσφέρει λιγότερη ιδιωτικότητα και άνεση από μια καμπίνα.

41. Σκότα

Η σκότα (sheet) ρυθμίζει τη γωνία του πανιού ως προς τον άνεμο. Η σκότα της μαΐστρας ελέγχει τη μάτσα και οι σκότες του φλόκου ή της τζένοας το πλωριό πανί. Μην τυλίγετε ποτέ μια τεντωμένη σκότα γύρω από το χέρι και κρατήστε τα δάχτυλα μακριά από το βίντσι.

42. Κυβερνήτης ή σκίπερ

Ο κυβερνήτης ή σκίπερ διευθύνει το σκάφος και είναι υπεύθυνος για τη διαδρομή, την πρόγνωση, την ασφάλεια και την κατανομή των εργασιών. Σε bareboat ναύλωση είναι ένας από τους επισκέπτες· σε ναύλωση με σκίπερ είναι ο επαγγελματίας που προσλαμβάνεται. Όλοι επάνω στο σκάφος οφείλουν να ακολουθούν τις οδηγίες ασφαλείας.

43. Μπαλόνι ή spinnaker

Το μπαλόνι (spinnaker) είναι μεγάλο, ελαφρύ πανί για πορείες με τον άνεμο πίσω. Το συμμετρικό στήνεται συνήθως με σπινακόξυλο, ενώ το ασύμμετρο αποκαλείται συχνά gennaker. Ο χειρισμός απαιτεί συντονισμένο πλήρωμα και κατάλληλο εξοπλισμό· ελέγξτε τα πάντα πριν το σηκώσετε.

44. Δεξιά πλευρά

Η δεξιά πλευρά (starboard) είναι η δεξιά πλευρά όταν κοιτάτε προς την πλώρη. Ο αντίστοιχος πλευρικός φανός είναι πράσινος. Για την αποφυγή σύγκρουσης εφαρμόζεται ολόκληρος ο COLREG και όχι μια απλουστευμένη φράση για το ποιος βρίσκεται σε ποια πλευρά.

45. Πρύμνη

Η πρύμνη (stern) είναι το πίσω μέρος του σκάφους. Εκεί βρίσκονται συχνά η πλατφόρμα κολύμβησης, τα πρυμναία κοτσανέλα και η εξαγωγή της μηχανής. Στην κίνηση ανάποδα, η εγκάρσια ώση της προπέλας και ο πλευρικός άνεμος μπορεί να μετακινήσουν έντονα την πρύμνη.

46. Αναστροφή ή τακ

Στην αναστροφή ή τακ (tack) η πλώρη περνά από τη διεύθυνση του ανέμου και τα πανιά γεμίζουν στην άλλη πλευρά. Η παλιά σκότα λασκάρει και η νέα μαζεύεται χωρίς υπερφόρτωση του βιντσιού. Χρησιμοποιήστε σύντομες εντολές που έχουν συμφωνηθεί εκ των προτέρων.

47. Λαγουδέρα

Η λαγουδέρα (tiller) είναι μοχλός που συνδέεται απευθείας με το πτερύγιο του πηδαλίου. Για να στραφεί η πλώρη αριστερά, η λαγουδέρα κινείται συνήθως δεξιά. Ο χώρος κίνησής της πρέπει να μένει ελεύθερος από πόδια, τσάντες και λυμένα σχοινιά.

48. Τριμάρισμα πανιών

Τριμάρισμα των πανιών (sail trim) είναι η ρύθμιση της γωνίας και του σχήματος ώστε να εξισορροπούνται η ταχύτητα, η πορεία και η άνεση. Το σωστό τριμάρισμα μειώνει την κλίση και το φορτίο στο πηδάλιο και αλλάζει μαζί με τον άνεμο, το κύμα και την πορεία.

49. Βίντσι

Το βίντσι (winch) βοηθά να τεντώσετε σκότες, μαντάρια και άλλα φορτισμένα σχοινιά. Κάντε τον σωστό αριθμό περιελίξεων, κρατήστε τα δάχτυλα μακριά από το τύμπανο και λασκάρετε ελεγχόμενα. Αν το σύστημα μπλοκάρει, εντοπίστε την αιτία προτού ασκήσετε περισσότερη δύναμη.

50. Προσήνεμη πλευρά

Η προσήνεμη πλευρά (windward) κοιτά προς τη διεύθυνση από την οποία έρχεται ο άνεμος. Σε ένα ιστιοπλοϊκό με κλίση είναι συνήθως η ψηλότερη πλευρά. Σε μικρό σκάφος, η μετακίνηση του βάρους του πληρώματος προς την προσήνεμη πλευρά μειώνει την κλίση.

Πώς να μάθετε την ορολογία

Συνδέστε κάθε λέξη με τον εξοπλισμό και την αντίστοιχη ενέργεια. Πριν αποπλεύσετε, δείξτε στο πλήρωμα την πλώρη, την πρύμνη, τα μαντάρια, τις σκότες, τα κοτσανέλα, τα μπαλόνια προστασίας, την άγκυρα και τον σωστικό εξοπλισμό. Κάθε άτομο πρέπει να επαναλάβει φωναχτά την εργασία του. Οι αγγλικοί όροι βοηθούν στις διεθνείς ναυλώσεις, αλλά επάνω στο σκάφος συμφωνήστε ένα ενιαίο σύνολο σύντομων εντολών.

Πέντε περιστάσεις όπου το γλωσσάρι γίνεται πρακτικό

Αναχώρηση από τη θέση

Ο κυβερνήτης μοιράζει τους ρόλους πριν θέσει τη μηχανή σε κίνηση: ένα άτομο χειρίζεται τον πρυμναίο κάβο, ένα δεύτερο τον πλωριό και ένα τρίτο τα μπαλόνια. Η εντολή «λύσε» σημαίνει ότι αφαιρείτε τον κάβο από τη δέστρα και τον φέρνετε στο σκάφος, όχι ότι τον πετάτε κοντά στην προπέλα. Μέχρι να ελευθερωθεί πλήρως το σκάφος, οι κάβοι παραμένουν τακτοποιημένοι και υπό έλεγχο.

Ανύψωση πανιών

Ο πηδαλιούχος κρατά τη συμφωνημένη πορεία και το πλήρωμα ετοιμάζει το μαντάρι και τις σκότες. Σηκώστε το πανί μόνο αφού βεβαιωθείτε ότι το μαντάρι δεν είναι στριμμένο ή μπλεγμένο στα ξάρτια. Κατόπιν μαζέψτε τη σκότα και τριμάρετε σύμφωνα με τον φαινόμενο άνεμο. Αν η κλίση γίνει υπερβολική ή το πηδάλιο βαρύνει, μειώστε πρώτα την επιφάνεια των πανιών.

Ενίσχυση του ανέμου

Η εντολή για μούδα πρέπει να δοθεί προτού γίνει επικίνδυνη η εργασία στο κατάστρωμα. Ο κυβερνήτης επιλέγει ασφαλή πορεία, ο πηδαλιούχος τη διατηρεί και τα καθορισμένα άτομα χειρίζονται το μαντάρι, το σχοινί της μούδας και τη σκότα της μαΐστρας. Στο τέλος ελέγξτε το σχήμα και την τάση του πανιού και βεβαιωθείτε ότι δεν υπάρχουν ελεύθερο ύφασμα ή σχοινιά κοντά στα βίντσια.

Αγκυροβολία

Πριν ρίξετε άγκυρα, ελέγξτε το βάθος, τον τύπο του βυθού, την πρόγνωση, την παλίρροια και την ακτίνα περιστροφής. Ένα άτομο χειρίζεται τον εργάτη και ένα δεύτερο τη μηχανή σε χαμηλή ταχύτητα. Επικοινωνούν με σύντομες εντολές ή συμφωνημένα σήματα. Αφού αφήσετε το απαιτούμενο μήκος καδένας, φορτίστε σταδιακά την άγκυρα με ανάποδα και βεβαιωθείτε ότι κρατά.

Επιστροφή στη μαρίνα

Πριν από την είσοδο μαζέψτε τα πανιά και ετοιμάστε κάβους και μπαλόνια στη σωστή πλευρά. Ο κυβερνήτης εξηγεί αν η πρόσδεση θα γίνει πλάγια, με την πλώρη ή με την πρύμνη. Κανείς δεν πηδά στην προβλήτα κρατώντας τεντωμένο κάβο και δεν προσπαθεί να σταματήσει τη γάστρα με χέρι ή πόδι. Αν η προσέγγιση δεν είναι σωστή, απομακρυνθείτε, επανακτήστε τον έλεγχο και δοκιμάστε ξανά.

Εντολές που πρέπει να συμφωνήσετε εκ των προτέρων

Οι εντολές πρέπει να είναι σύντομες και αδιαμφισβήτητες. Το «τράβα», «κράτα» ή «εκεί», χωρίς το όνομα του κάβου και της πλευράς, προκαλεί εύκολα λάθος. Στον θόρυβο, ένα νεύμα δεν αρκεί ως επιβεβαίωση· η απάντηση πρέπει να ακούγεται καθαρά.

Όροι που συγχέονται συχνά

Η γλώσσα στη διάρκεια του ελιγμού

Μια καλή εντολή περιέχει ενέργεια, κάβο και πλευρά: το «ετοίμασε πρυμναίο κάβο αριστερά» είναι σαφέστερο από το «πάρε εκείνον». Το άτομο επαναλαμβάνει την εντολή και αναφέρει όταν την ολοκληρώσει. Σε ξένη μαρίνα θα ακούσετε συχνά lazy line, stern-to, bow line, spring, slack και take in. Διευκρινίστε τη σημασία πριν τεντώσετε σχοινί ή μετακινήσετε το σκάφος.

Σύντομος έλεγχος κατά την παραλαβή

Πριν φύγετε, εντοπίστε και δοκιμάστε την άγκυρα, τους κάβους, τα μπαλόνια, τα μαντάρια, τις σκότες, το σύστημα μούδας, τα βίντσια, τη μηχανή, το πηδάλιο, την εφεδρική λαγουδέρα, τις αντλίες σεντίνας, τους πυροσβεστήρες, τα σωσίβια και το VHF. Μοιράστε τους ρόλους για την αναχώρηση και τη διαδικασία «άνθρωπος στη θάλασσα». Έτσι το γλωσσάρι γίνεται μέρος της ασφάλειας και όχι απλώς κατάλογος λέξεων.